خبرگزاری مهر - جامعه: مددجویان کمیته امداد با وجود محدودیتها و محرومیتهای موجود، در سالهای اخیر در حوزههای مختلف علمی، فرهنگی، ورزشی و دانشبنیان به موفقیتهای چشمگیری دست یافتهاند؛ بهگونهای که تاکنون حدود ۲۲ هزار استعداد برتر شناسایی شده و حمایت از این افراد از مرحله کشف استعداد و ایده تا ثبت اختراع و تبدیل آن به محصول تجاری دنبال میشود.
در همین راستا خبرنگار مهر با مجید متقیفر معاون فرهنگی کمیته امداد کشور گفتگویی داشته است.
موفقیت مددجویان با وجود محدودیتها، چه اهمیتی برای کمیته امداد دارد؟
متقیفر: موفقیتهایی که مددجویان با وجود محرومیتها و محدودیتهای موجود به دست میآورند، واقعاً بینظیر است. گاهی اوقات برخی از این موفقیتها برای خود ما نیز شگفتانگیز است؛ برای مثال مددجویی که از نعمت پدر و مادر برخوردار نیست، با وجود تمام محدودیتها در حوزه تحصیل یا حوزههای مختلف به موفقیتهای چشمگیری دست پیدا میکند.
این موفقیتها هم برای جامعه جذاب است و هم میتواند برای فضای مددجویی امیدآفرین باشد. ما پیش از این نیز در راستای ارتباطاتی که با خبرگزاری مهر داشتیم، اقداماتی انجام دادهایم، اما این ارتباطات منسجم نبوده است. امیدواریم از این به بعد نقطه عطفی باشد تا بتوانیم برخی اخبار را منسجمتر و متمرکزتر در اختیار رسانهها قرار دهیم و رسانهها نیز در دیده شدن این اقدامات به ما کمک کنند.
رسانهها چگونه میتوانند در روایت موفقیت مددجویان نقش بیشتری داشته باشند؟
متقیفر: در گذشته نیز تجربههای خوبی در این زمینه وجود داشته است. برای مثال در دورهای که در خبرگزاری فارس فعالیت میکردم، ارتباط خوبی با مجموعه کمیته امداد داشتیم و در حوزه امید، پروندههایی درباره افرادی که موفقیتهای بزرگی به دست آورده بودند، تهیه میشد.
هر هفته یک نفر معرفی میشد و خبرنگاران برای گفتوگو با آنها مراجعه میکردند که این گزارشها و مصاحبهها بازدید بالایی داشت. حتی به یاد دارم فردی که یک رمان نوشته بود، یکی از پربازدیدترین اخبار آن حوزه شد.
همچنین افرادی که خارج از کشور زندگی میکردند و چند سال پیش کمکهای مالی قابل توجه و حتی میلیاردی به کمیته امداد داشتند، شناسایی شدند و با آنها به صورت آنلاین مصاحبه کردیم.
اگر همکاران شما نیز در این زمینه همکاری بیشتری داشته باشند و فقط یک لینک یا اطلاعات اولیه از سوژهها در اختیار ما قرار دهند، خبرنگاران میتوانند به صورت مستقیم سراغ این افراد بروند و با آنها گفتگو کنند.
چه اشتراک و ظرفیتی میان کمیته امداد و رسانهها در حوزه فرهنگ خیر و احسان وجود دارد؟
متقیفر: یکی از وظایف اصلی ما در کمیته امداد، ترویج فرهنگ خیر و احسان است و فکر میکنم در این تکلیف با خبرنگاران و رسانهها مشترک هستیم؛ چراکه خبرنگار نیز در ترویج فرهنگ خیر و احسان نقش دارد. از این جهت، ظرفیت همکاری میان ما و رسانهها بسیار زیاد است.
اخبار و اقدامات فرهنگی که در این حوزه انجام میشود، دو جنبه دارد. یک جنبه، روایت خدمتآفرینی است؛ اینکه ذهنیت مردم از کمیته امداد در نگاه اول چیست؟ وقتی نام کمیته امداد مطرح میشود، ممکن است صندوق صدقات یا خدمات فرهنگی و توانمندسازی مددجویان در ذهن مردم تداعی شود. نکات مهمی که از دل این خدمات و روایتها به دست میآید، باید برای جامعه روایت شود.
نکته دوم، جدا از اینکه کمیته امداد چه کاری انجام میدهد، موضوع مهمتر ترویج فرهنگ خیر و احسان در جامعه است. اگر فرهنگ خیر و احسان در جامعه گسترش پیدا کند، کمیته امداد نیز از آن نفع میبرد و مردم و جامعه نیز از آثار آن بهرهمند میشوند و در نهایت سرمایه اجتماعی و ظرفیت کمکرسانی به محرومان افزایش پیدا میکند.
برای تقویت ارتباط میان رسانهها و کمیته امداد چه پیشنهادی دارید؟
متقیفر: پیشنهاد ما این است که یک کانال ارتباطی میان کمیته امداد و رسانه ایجاد شود تا اخبار و سوژههایی که نیاز به کار رسانهای دارند و میتوانند برای مردم جذاب و مفید باشند، در اختیار خبرنگاران قرار گیرد.
در حال حاضر میتوانیم بیش از ۱۰۰ سوژه در حوزههای مختلف در اختیار رسانهها قرار دهیم که میتواند تا پایان سال، هر هفته سوژههای جدیدی برای کار رسانهای فراهم کند؛ از المپیادهای علمی و رتبههای تکرقمی کنکور گرفته تا موفقیتهای ورزشی، عضویت مددجویان در تیمهای ملی، حافظان کل قرآن و نمونههای مختلف دیگر.
این موارد، سوژههای جذابی برای روایت هستند و باید فعالیت ما در این زمینه بیشتر شود.
در زمینه شناسایی استعدادهای برتر مددجویان چه اقداماتی انجام شده است؟
متقیفر: ما در زمینه کشف و شناسایی استعدادهای برتر مددجویان، چندین سال است اقدامات خوبی انجام میدهیم و اکنون حدود ۲۲ هزار استعداد برتر در حوزههای مختلف، از جمله تحصیلی، فرهنگی، ورزشی، دانشبنیان و پژوهشی، در میان مددجویان کمیته امداد شناسایی شدهاند.
برای این افراد خدمات ویژهای در نظر گرفته شده است؛ از جمله تسهیلات مناسب و حمایتهایی که در راستای تقویت استعداد و توانمندی آنها ارائه میشود.
بخشی از این اقدامات به شناسایی دانشآموزان و مددجویانی اختصاص دارد که دارای استعداد اختراع هستند و میتوانند در این زمینه فعالیت کنند. سال گذشته ۴۵ نفر از این افراد موفق به ارائه اختراع شدند و ما نیز نمایشگاهی را در کمیته امداد برگزار کردیم تا این افراد اختراعات خود را ارائه کنند.
برای شناسایی و حمایت از این افراد نیز با یک مجموعه دانشبنیان از مجموعههای دانشگاه صنعتی شریف همکاری داریم که در این زمینه به شناسایی، حمایت و در نهایت ثبت اختراع به نام خود مددجویان کمک میکند.
هدف این است که استعداد این بچهها به دلیل محرومیت و محدودیت نادیده گرفته نشود. کشف و شناسایی استعدادها و سپس حمایت و هدایت آنها تا رسیدن به نتیجه، یکی از مهمترین اقدامات است. این کار در حال انجام است و امسال نیز امیدواریم نمایشگاه دیگری برگزار کنیم تا استعدادهای جدید بتوانند دستاوردهای خود را ارائه کنند.
حمایت کمیته امداد از یک اختراع تا چه مرحلهای ادامه پیدا میکند؟
متقیفر: حمایتها تا مرحله تبدیل ایده به محصول ادامه پیدا میکند. دانشآموز یا فردی که دارای اختراع است، برای نمونهسازی اولیه مورد حمایت قرار میگیرد و سپس در مراحل استانداردسازی، ثبت اختراع و در نهایت تبدیل آن به محصول تجاری نیز از او حمایت میشود.
تسهیلات و وامهایی نیز در اختیار این افراد قرار میگیرد تا بتوانند این مراحل را طی کنند. بسیاری از بچهها ایدههایی دارند، اما این ایدهها باید به یک ایده عملی تبدیل شود و فضای علمی و مجموعهای که با آن همکاری داریم، در این مسیر کمک میکند تا فرد بتواند ایده خود را عملی کند. حتی قطعاتی که برای ساخت نمونه اولیه مورد نیاز است، در همین راستا تأمین میشود.
در حوزه صنایع دستی، موارد زیادی وجود دارد که مددجویان به تولید رسیده و در حال درآمدزایی هستند و حتی برای افراد دیگری نیز اشتغال ایجاد کردهاند.
در حوزه اختراعات نیز با توجه به اینکه حدود دو سال است این طرح را آغاز کردهایم، امیدواریم امسال تا پایان سال برخی از کارهایی که با حمایت از بچهها انجام شده، به نتیجه برسد و بتوانند از آنها محصول تجاری تولید کنند.
حدود دو هزار نفر از این بچهها را شناسایی کردهایم و با آنها در حال کار هستیم. از این ۲ هزار نفر، حدود ۲۰۰ نفر به مرحله ایده رسیدهاند و از این ۲۰۰ نفر نیز ۴۵ نفر موفق به ارائه محصول شدهاند. به نظرم این عدد، بهویژه در مناطق و استانهای محروم، قابل توجه است.
خانه خلاق «آینه» با چه هدفی راهاندازی شده است؟
متقیفر: اقدام دیگری که در کمیته امداد انجام شده، راهاندازی خانه خلاق آینه است. هدف این خانه، حمایت از مددجویانی است که ایدههای گروهی و استارتاپی دارند و میتوانند برای حل مسائل خود کمیته امداد و جامعه راهکار ارائه کنند.
این افراد در خانه خلاق در قالب تیم فعالیت میکنند، فضای اشتراکی در اختیار آنها قرار میگیرد و سرمایه بذری نیز برای آنها در نظر گرفته میشود تا بتوانند از ایدههای خود برای حل مسائل جامعه استفاده کنند.
در حال حاضر، اگر اشتباه نکنم، حدود ۱۵ تیم در خانه خلاق مشغول فعالیت هستند. تیمهای دیگری نیز حضور دارند و اولویت، حل مسائل مددجویان است.
بهزودی فراخوانی تحت عنوان رویداد ملی آینه منتشر خواهد شد تا افراد در سراسر کشور که برای حل مسائل مددجویان نگاه استارتاپی دارند، بتوانند در این طرح مشارکت کنند.
این چرخه باعث میشود از ایدههای نوآورانه حمایت شود و گروههای برتر نیز از حمایتهای ویژه، تسهیلات، تسهیلات بلاعوض و مواردی از این دست برخوردار شوند تا بتوانند ذهن خود را بر روی ایده و استعدادشان متمرکز کنند.
دانشآموزان مددجوی کمیته امداد در المپیادهای علمی چه موفقیتهایی به دست آوردهاند؟
متقیفر: امسال پنج نفر از بچههای ما در المپیادهای علمی دانشآموزی موفق به کسب مدال شدند. حدود ۴۵ نفر از دانشآموزان مددجوی کمیته امداد در مرحله نخست آزمون المپیادهای علمی پذیرفته شدند و پنج نفر نیز موفق به کسب مدال شدند. این دانشآموزان از چندین استان کشور و از جمله استانهای محروم هستند.
یکی از این دانشآموزان از سیستان و بلوچستان، یکی از استان ایلام و یکی از استان خراسان شمالی است و این موفقیتها نشان میدهد بچههای مددجو در این عرصهها نیز ظرفیتهای بسیار خوبی دارند.
امیدواریم این دانشآموزان در مراحل بعدی، بهویژه در المپیادهای بینالمللی نیز بتوانند رتبههای خوبی کسب کنند.
برای حضور مددجویان در مراسم اربعین حسینی چه حمایتهایی انجام شد؟
متقیفر: ما هر سال در راستای کمک و اعزام مددجویان به اربعین حمایتهایی انجام میدهیم و امسال حدود ۶۰ هزار نفر از مددجویان را با کمکها و حمایتهای مالی انجامشده به اربعین حسینی اعزام کردیم.
در قالب طرح دیگری که برای نخستین بار اجرا شد و طرحی ویژه بود، حدود ۲ هزار دانشآموز را در قالب طرح تربیتی «تاج» به کربلای معلی و نجف اشرف اعزام کردیم.
این برنامه برای نخستین بار به صورت گروهی برگزار شد و برنامهای مفصل و مناسب بود.
در حوزه استفاده مددجویان از خدمات فرهنگی و هنری چه اقداماتی انجام شده است؟
متقیفر: «مهران کارت» مربوط به حوزه هنری است، اما در حوزه سینما نیز اخیراً با سازمان سینمایی تفاهمی انجام شد و بر اساس آن ۱۰ هزار بلیت رایگان برای مددجویان کمیته امداد در نظر گرفته شده است.
مددجویان میتوانند با مراجعه به سامانه «همگروه» از این وچر رایگان برای استفاده از سینماها بهرهمند شوند. سینماهای «بهمن سبز» و سینماهای سازمان سینمایی نیز امکان استفاده از این ظرفیت را فراهم کردهاند.
همکاری کمیته امداد با آموزش و پرورش در چه سطحی دنبال میشود؟
متقیفر: ما تفاهمنامه مفصلی با آموزش و پرورش داریم که یکی از ویژهترین اقدامات آن، طرح «مدارس همدل» است.
در قالب طرح مدارس همدل، مدارس غیردولتی و مدارس ویژه به دانشآموزان مددجوی کمیته امداد خدمات آموزشی رایگان ارائه میکنند. اکنون حدود ۳۸۰۰ دانشآموز مددجوی کمیته امداد در مدارس همدل مشغول تحصیل هستند.
حتی مدارسی داریم که شهریه آنها برای هر دانشآموز حدود ۸۰ تا ۹۰ میلیون تومان است، اما به دانشآموزانی که تحت پوشش کمیته امداد هستند، خدمات را به صورت رایگان ارائه میدهند.
وضعیت حمایت از دانشجویان تحت پوشش کمیته امداد چگونه است؟
متقیفر: در حوزه دانشگاه نیز تعاملات و تفاهمات متعددی داریم. حدود ۴۵ هزار دانشجو تحت پوشش کمیته امداد هستند که در دانشگاه آزاد و سایر دانشگاهها تحصیل میکنند.
در زمینه پرداخت شهریه و کمکهزینه شهریه از این دانشجویان حمایت میکنیم و در راستای حمایتهای تحصیلی نیز کمکهایی ارائه میشود تا دانشجویان بتوانند تحصیل خود را به خوبی ادامه دهند و در نهایت به شغل و استقلال مالی برسند.
در دانشگاه فرهنگیان نیز هر سال از دانشآموزان و مددجویان حمایت میکنیم. سال گذشته حدود هزار نفر از بچههای ما در دانشگاه فرهنگیان پذیرفته شدند و از آنها حمایت میکنیم تا بتوانند به شغل و خودکفایی برسند.
در حال حاضر در قانون، سهمیهای برای این افراد وجود ندارد، اما ما در این زمینه در شورای عالی انقلاب فرهنگی طرح موضوع کردهایم.
تلاش میکنیم برای مناطق محروم و دانشآموزان مددجوی کمیته امداد در دانشگاه فرهنگیان و همچنین رشتههای کاربردی مانند پزشکی، سهمیه ویژهای در نظر گرفته شود.
این موضوع را آغاز کردهایم و در جلسهای که با شورای عالی انقلاب فرهنگی داشتیم، آن را مطرح کردیم و مورد استقبال قرار گرفت، اما طبیعتاً موضوع باید در کمیسیونهای علمی و تخصصی بررسی شود و باید منتظر باشیم تا ببینیم در نهایت به چه نتیجهای میرسد.
در حوزه سفر، زیارت و اردوهای فرهنگی و تفریحی چه برنامههایی برای خانوادههای تحت پوشش اجرا میشود؟
متقیفر: برنامههای مفصلی در این حوزه داریم. سال گذشته حدود ۱۵۰ هزار نفر را در قالب اردوهای مختلف اعزام کردیم که اربعین نیز در این مجموعه قرار میگیرد.
کمیته امداد اردوگاههای ویژهای در کشور دارد و در مشهد نیز زائرسراهایی برای مددجویان داریم که از کیفیت مناسبی برخوردار هستند. مددجویان در قالب طرح «شوق زیارت» به مشهد مقدس و کربلای معلی اعزام میشوند.
این برنامهها در حوزههای مختلف از جمله دانشآموزی، دانشجویی و سالمندان اجرا میشود. سال گذشته نیز به مناسبت روز سالمند در مهرماه، هزار نفر از سالمندان مددجو را در قالب یک اردوی تفریحی و زیارتی به مشهد اعزام کردیم.
در حوزه سفر و تفریحات، برنامههای مختلفی برای مددجویان در نظر گرفتهایم و این برنامهها در حال اجراست.
در حوزه فرهنگی، فقط بحث مشاوره مطرح نیست و مراکز مشاوره تخصصی «رز» و کلینیکهای تخصصی در سراسر کشور داریم که به صورت رایگان به مددجویان خدمات ارائه میکنند.
سال گذشته ۴۳۰ هزار واحد مشاوره به مددجویان ارائه کردیم و امسال نیز همین مسیر را ادامه میدهیم و اقدامات مربوط به آن در حال انجام است.
من نام آن را چالش نمیگذارم، بلکه مسئلههایی است که با آنها مواجه هستیم. این مسائل صرفاً مربوط به یک نهاد یا سازمان نیست، بلکه یکی از مهمترین مسائل، نوع نگاه و تعامل با اقشاری است که به هر دلیلی تحت پوشش کمیته امداد قرار دارند.
همیشه تعریف من این است که این افراد جزو اقشار ارزشمند جامعه هستند؛ برخلاف این تصور که آنها را اقشار ضعیف جامعه بدانیم. تغییر نگاه نسبت به محرومان و کسانی که به هر دلیلی در زندگی خود محدودیتهایی دارند، بسیار کمککننده است.
همه باید دست به دست هم بدهیم؛ نهادها و مجموعههای مختلف باید همکاری کنند تا استعدادهای موجود در میان این اقشار به دلیل محدودیتها نادیده گرفته نشود. مهمترین دغدغه ما همین است و مردم نیز در این زمینه کمک میکنند و دستگاهها و نهادهای مرتبط نیز باید کمک کنند تا بتوانیم به این عزیزان کمک کنیم از امکانات و ظرفیتهای خود به بهترین شکل استفاده کنند.
طرح «یاس» چه هدفی را دنبال میکند و چه تعداد از دختران مددجو را شامل میشود؟
متقیفر: یکی از برنامههای ویژه، طرح «یاس» است که به صورت تعاملی با سازمان جوانان هلال احمر اجرا میشود و دختران ۱۸ تا ۴۰ سال تحت پوشش را شامل میشود.
امسال حدود ۵۰ هزار نفر از این افراد در قالب این طرح، آموزشهای مختلف امدادگری و آموزشهای مرتبط با سازمان جوانان هلال احمر را فرا میگیرند و به امدادگران هلال احمر تبدیل میشوند.
این اقدام بسیار مهم است. در جریان جنگ ۴۰ روزه نیز حدود ۲ تا ۳ هزار نفر از بچههای ما در حوزه امدادگری فعالیت داشتند و این موضوع نشاندهنده اهمیت چنین آموزشهایی است.
یک کار تربیتی با عنوان «کار تربیتی تا اوج» از سفر اربعین آغاز شده و انشاءالله تا پایان سال ادامه خواهد داشت.
این طرح به صورت تعاملی با مجموعههای تربیتی مطرح در سراسر کشور اجرا میشود و حدود ۵۰ هزار دانشآموز دختر و پسر تحت پوشش کمیته امداد در برنامههای مختلف تربیتی و فرهنگی آن شرکت خواهند کرد.
کمیته امداد در حوزه استفاده از ظرفیت پلتفرمهای نوین چه اقداماتی انجام داده است؟
متقیفر: یکی از مهمترین اقدامات انجامشده، پلتفرم جامع «آینه» است که در راستای حل مسائل مددجویان، بهویژه در حوزه مسائل اجتماعی، طراحی شده است.
دو پلتفرم «راهکار» و «نوید زندگی» نیز در حال آمادهسازی است. پلتفرم «راهکار» در حوزه فرهنگ اشتغال و پلتفرم «نوید زندگی» در حوزه فرهنگ ازدواج، آموزش و مهارتهای پیش از ازدواج فعالیت خواهد کرد.
انشاءالله در شهریورماه از این دو پلتفرم رونمایی خواهد شد. این پلتفرمها به صورت کاملاً حرفهای طراحی شدهاند و در طراحی آنها از ظرفیت بازیوارسازی نیز استفاده شده است و امیدواریم تا پایان سال به بهرهبرداری برسند.
کمیته امداد در حوزه جوانی جمعیت و تسهیل ازدواج مددجویان چه برنامههایی دارد؟
متقیفر: در حوزه جوانی جمعیت، با توجه به اینکه کمیته امداد با افرادی مواجه است که در بسیاری از موارد بدون سرپرست یا بدسرپرست هستند، تلاش ما بیشتر بر حمایت از ازدواج دختران در آستانه ازدواج تحت پوشش کمیته امداد متمرکز است.
در این زمینه هم در حوزه تأمین جهیزیه و هم در زمینه مهارتها و آموزشهای پیش از ازدواج اقداماتی انجام میدهیم و پلتفرم «نوید زندگی» نیز به صورت ویژه برای همین موضوع طراحی شده است.
این پلتفرم یک کار ویژه در حوزه ازدواج است و یک فرایند ۲۴گانه مفصل دارد. ما در این حوزه بیشتر بر تشویق به ازدواج، تأمین جهیزیه، آموزش و حمایتهای لازم تمرکز داریم تا دختران و پسران مددجو بتوانند شرایط مناسبتری برای ازدواج و تشکیل خانواده داشته باشند.
حامد ملاحسنی مدیر کل فرهنگی و تربیتی کمیته امداد: پیش از این، در کمیته امداد زمانی که دختری ازدواج میکرد، این موضوع به عنوان توانمندسازی تلقی میشد و فرد از دایره حمایت خارج میشد. این مسئله میتوانست یک ذهنیت منفی نسبت به ازدواج ایجاد کند، چراکه برخی افراد همچنان به خدماتی نیاز داشتند.
بر همین اساس، تصمیم گرفتیم یک سال حمایت را تمدید کنیم؛ یعنی اگر فردی ازدواج کرد، همچنان به مدت یک سال تحت پوشش کمیته امداد باقی بماند و پس از اینکه زندگی مستقل خود را شکل داد، از چرخه مددجویی خارج شود.
تلاش کردهایم مجموعهای از حمایتها را در حوزه ازدواج و خانواده در قالب یک بسته در نظر بگیریم تا موضوع جوانی جمعیت نیز در این حمایتها مورد توجه قرار گیرد.
امیدواریم با همکاری رسانهها و ایجاد یک کانال ارتباطی منسجم، بتوانیم سوژهها و اقدامات ویژه کمیته امداد را بهتر روایت کنیم و ظرفیتهای موجود در میان مددجویان و استعدادهای آنان را به جامعه معرفی کنیم.
نظر شما